۱۱ استان کشور در معرض تنش گاز قرار دارند
به گزارش ام آی جی تی، مدیرعامل شرکت ملی گاز ایران ضمن اشاره به کاهش ۱۳ درصدی تولید گاز کشور به دنبال صدمه به تأسیسات پارس جنوبی، از احتمال تنش گازی در ۱۱ استان اطلاع داد.
به گزارش ام آی جی تی به نقل از مهر از وزارت نفت، سعید توکلی در رابطه با وضع فعلی شبکه گاز کشور و شرایط ذخایر گاز و سوخت اظهار داشت: امسال با وجود کاهش حدود ۱۳ درصدی تولید گاز کشور به دنبال حملات دشمن صهیونیستی ـ آمریکایی در ۲۷ اسفند به تأسیسات و چهار پالایشگاه مجتمع گاز پارس جنوبی، توانستیم پایداری شبکه گاز کشور را حفظ نماییم. حالا، حجم ذخایر گازوئیل در مخازن سوخت مایع به بیشتر از ۳ میلیارد لیتر رسیده است و گاز موردنیاز همه مصرف کنندگان بدون محدودیت به شبکه تحویل داده شده است.
وی با اشاره به عملکرد بخش ذخیره سازی گاز اشاره کرد: امسال در دو مخزن شوریجه و سراجه رکوردهای قابل توجهی به ثبت رسید، به صورتی که در مخزن شوریجه برای دومین سال پی در پی رکورد ذخیره سازی شکسته شد و در مخزن سراجه برای اولین بار به رکوردی تاریخی دست یافتیم.
مدیرعامل شرکت ملی گاز ایران با اعلان اینکه وضع پایداری شبکه تا حالا مطلوب بوده است، اظهار داشت: با ورود به فصل سرد سال و تغییر آرایش مصرف، سهم بخش خانگی و تجاری از مصرف گاز افزایش خواهد یافت و از حجم گاز دردسترس سایر بخش ها کم می شود.
افزایش ۶۰ میلیون مترمکعبی مصرف گاز
توکلی در رابطه با مقدار مصرف گاز در ایام اخیر بیان کرد: از روز شنبه تاکنون، حجم مصرف گاز حدود ۶۰ میلیون مترمکعب افزایش پیدا کرده است. پیش بینی می نماییم این مقدار تا پایان هفته، در مقایسه با هفته قبل به حدود ۷۰ میلیون مترمکعب افزایش برسد.
وی در رابطه با حجم برگشت ظرفیت ازدست رفته تولید گاز به چرخه بیان کرد: برمبنای برنامه، قرار شد قبل از آغاز فصل سرد سال ۱۰۰ میلیون مترمکعب از ظرفیت ازدست رفته به چرخه تولید بازگردد که حالا، این مقدار به صورت میانگین به بیشتر از ۹۵ میلیون مترمکعب رسیده است.
مدیرعامل شرکت ملی گاز ایران در رابطه با استانهای دارای بیشترین میزان مصرف گاز و برنامه های مدیریت مصرف انرژی اظهار داشت: حجم مصرف گاز در استانهای مختلف ارتباط مستقیمی با تعداد مشترکان و ترکیب مصرف آنها دارد. برای مثال، استان تهران در ایام سرد سال و در اوج مصرف، حدود ۱۲۵ میلیون مترمکعب گاز مصرف می کند و متناسب با این مقدار مصرف، سهم دیگر استان ها در شبکه و توزیع گاز مدیریت می شود.
توکلی اضافه کرد: جهت بررسی دقیق تر الگوی مصرف استان ها، باید به ترکیب مصرف یا همان سبد مصرف گاز در هر استان توجه داشت؛ چونکه این ترکیب در استانهای مختلف متفاوت می باشد. برای مثال، در استان مازندران حدود ۹۴ درصد مصرف گاز به بخش خانگی و تجاری اختصاص دارد. بنابراین، حتی کوچک ترین اقدام و همراهی مشترکان این دو بخش برای کاهش مصرف می تواند کمک قابل توجهی به پایداری شبکه گاز کند.
وی اشاره کرد: درمجموع، حجم مصرف گاز در استان ها متناسب با جمعیت، تعداد مشترکان و ترکیب سبد مصرف آنها متفاوت می باشد و نمی توان فقط با مقایسه حجم مصرف، الگوی مصرف استان ها را ارزیابی کرد.
رصد دستگاههای اجرایی تا پایان ماه های سرد سال
مدیرعامل شرکت ملی گاز ایران با اشاره به اقدام های انجام شده در زمینه مدیریت مصرف انرژی اظهار داشت: از اقدام های مهم امسال، باتوجه به تکالیف تعیین شده و تأکیدهای رئیس جمهور و مباحث عنوان شده در نشست های مختلف مسؤلان ذی ربط، تعریف خط مبنای مصرف برای هریک از استان ها بود. این خط مبنا به ما کمک می نماید الگوی مشخص تری برای مصرف داشته باشیم و مقدار کاهش مصرف را در هر استان به شکل دقیق تر ارزیابی نماییم.
توکلی افزود: در بخش اداره ها افزون بر تکالیف قانونی، برمبنای تاکید رئیس جمهور، دستگاههای اجرایی موظف شده اند مصرف گاز خودرا ۲۰ درصد نسبت به حجم تعیین شده کاهش دهند. اجرای این برنامه می تواند کمک مؤثری به مدیریت شبکه و تامین گاز موردنیاز بخش های تولیدی و صنعتی باشد.
وی در رابطه با دمای استاندارد تعیین شده برای دستگاههای اجرایی و مشترکان خانگی بیان کرد: در بخش اداری، دمای ۱۸ درجه سانتی گراد بعنوان تکلیف تعیین شده است. برای اطمینان از اجرای این دستورالعمل، گروههای بازدید، پایش و رصد شرکت ملی گاز ایران از روز پانزدهم، بعد از اجرای مانور در روز پیش از آن، فعالیت خودرا آغاز نموده اند و این روند تا پایان فصل سرد ادامه می یابد.
مدیرعامل شرکت ملی گاز ایران اضافه کرد: در بخش خانگی، برمبنای معیارهای تعیین شده، دمای آسایش بین ۱۸ تا ۲۱ درجه سانتی گراد است. رعایت این محدوده دمایی، افزون بر کمک به سلامت افراد و خانواده ها، نقش مؤثری در کاهش مصرف انرژی و حفظ پایداری شبکه گاز کشور دارد.
۷۰ درصد مشترکان در پله نخست تعرفه
توکلی در رابطه با مشوق های درنظرگرفته شده برای مشترکان خوش مصرف و برنامه های اصلاح الگوی مصرف مشترکان پرمصرف بیان کرد: در رابطه با الگوی مصرف، حجم مصرف متعارفی برای مشترکان تعریف شده است. خوشبختانه حدود ۷۰ درصد مشترکان گاز کشور در پله نخست تعرفه ای قرار دارند و به اصطلاح خوش مصرف هستند و مطابق الگوی تعیین شده مصرف می کنند.
وی اضافه کرد: حدود ۱۸ درصد مشترکان نیز در پله دوم قرار می گیرند که مصرف آنها در گروه مصرف متوسط طبقه بندی می شود. اما مشترکان قرارگرفته در پله های سوم و چهارم، در گروه بدمصرف و خیلی بدمصرف قرار دارند؛ چونکه مقدار مصرف آنها با خط مبنا و الگوی تعیین شده برای شهر محل سکونتشان تناسب ندارد.
مدیرعامل شرکت ملی گاز ایران افزود: این شرکت در رابطه با مشترکان، برمبنای نظام تعرفه گذاری و تکالیف قانونی عمل می کند و به عقیده من، قسمتی از اصلاح رفتار مصرفی از راه همین سازوکار تعرفه ای ممکنست. برای مثال، تعرفه پله چهارم امسال برای مشترکان خیلی پرمصرف، به سطحی نزدیک به قیمت صادراتی گاز رسیده است.
افزایش تعرفه به شکل پلکانی اعمال می شود
توکلی در توضیح سازوکار تعرفه گذاری گاز اظهار داشت: افزایش تعرفه گاز متناسب با حجم مصرف مشترکان و به شکل پلکانی اعمال می شود. نکته مهم این است که پارینه تنها حدود ۱.۳۳ درصد از مشترکان در پله چهارم تعرفه ای قرار داشتند، اما همین گروه نزدیک به ۶ درصد کل گاز کشور را مصرف می کردند. بنابراین، رویکرد تعرفه ای با هدف تحقق عدالت در مصرف و متناسب سازی هزینه پرداختی با حجم مصرف مشترکان دنبال می شود.
وی با اشاره به مواجهه با استفاده غیر مجاز از گاز و انشعاب های غیر مجاز اشاره کرد: امسال اراده جدی برای مواجهه با این موارد در کشور وجود دارد. این تخلفات فقط در بعضی مناطق خوش نشین، باغ ویلاها و روستاهای خارج از محدوده قانونی و بافت مصوب مشاهده می شود. با مواردی که از راه گزارش ها شناسایی شوند، برخورد قانونی می شود؛ به این معنا که افزون بر قطع انشعاب های غیرمجاز، جریمه های قانونی نیز اعمال می شود.
مدیرعامل شرکت ملی گاز ایران با اشاره به شرایط تامین گاز در زمستان پیش رو بیان کرد: امسال با سالی استثنایی و خیلی دشوار در تامین گاز مواجه هستیم و دست کم ۱۱ استان کشور در معرض تنش گازی قرار دارند که این شرایط در سه استان مازندران، گلستان و خراسان شمالی گسترده تر خواهد بود.
توکلی با تکیه بر لزوم همراهی مردم در مدیریت مصرف انرژی اظهار داشت: بااین حال، اجرای موفق این برنامه ها به اراده جمعی، همت، همدلی و همراهی مشترکان نیاز دارد؛ چونکه در فصل زمستان حدود ۸۰ درصد گازی که به شبکه تزریق می شود، به مصرف بخش خانگی و تجاری اختصاص می یابد.
وی اشاره کرد: اگر مشترکان تنها یک درجه دمای محیط خانه خودرا کاهش دهند، حجم صرفه جویی حاصل می تواند معادل تولید یک فاز پارس جنوبی باشد. این مساله نشان میدهد که حتی اقدام های کوچک در مدیریت مصرف، می تواند بدون آن که کیفیت زندگی و آسایش خانواده ها تحت تأثیر قرار گیرد، کمک بزرگی به پایداری شبکه گاز کشور کند.
افزایش بازدهی تنها مختص نیروگاه ها نیست
مدیرعامل شرکت ملی گاز ایران در رابطه با وضع تامین گاز صنایع کشور و احتمال اعمال محدودیت در این بخش بیان کرد: در بخش صنعت حدود ۱۲ کد مصرف داریم که بعضی از آنها در گروه صنایع قطع نشدنی قرار می گیرند؛ ازجمله صنایع غذایی و دارویی که با امنیت غذایی و سلامت مردم ارتباط مستقیم دارند. این صنایع حتی در شرایط سخت شبکه نیز تحت هیچ شرایطی در برنامه قطع گاز قرار نمی گیرند.
توکلی اضافه کرد: در کنار این گروه، صنایع عمده ای مانند فولاد و پتروشیمی نیز وجود دارند که تاکنون، با وجود کاهش حدود ۱۳ درصدی تولید گاز کشور به دنبال صدمه های واردشده به تأسیسات، هیچ محدودیتی در تامین گاز آنها اعمال نکرده ایم. البته اگر حجم مصرف گاز در بعضی از این صنایع کاهش یافته، قسمتی از آن به علت صدمه هایی است که در جریان جنگ به تأسیسات و مجموعه های صنعتی وارد شده است.
وی با تکیه بر اهمیت نقش صنعت در اقتصاد کشور اشاره کرد: در بخش صنعت فقط با مصرف کننده گاز مواجه نیستیم، بلکه با مجموعه ای از بخش های مولد مواجه هستیم که گاز را به محصول، ارزش افزوده، اشتغال و تولید ملی تبدیل می کنند.
مدیرعامل شرکت ملی گاز ایران افزود: مبحث بهره وری انرژی و افزایش بازدهی تنها مختص نیروگاه ها نیست و باید در بخش صنعت نیز با جدیت دنبال شود. فعالین و صنعتگران کشور باید توجه داشته باشند که انرژی و نحوه مصرف آن، یکی از موضوعات خیلی مهم در اقتصاد کشور است.
توکلی با اشاره به سهم بخش صنعت از مصرف گاز کشور اظهار داشت: برای مثال، در سال ۱۴۰۴ حدود ۳۷ درصد از کل گاز کشور در بخش صنعت مصرف شده است. بنابراین، اگر در همین بخش حتی به میزان محدودی به مبحث بهره وری انرژی و افزایش بازده توجه گردد، تأثیر قابل توجهی بر تامین گاز سایر بخش ها خواهد داشت.
صنایع هیچ محدودیت گازی ندارند
وی با اشاره به اهمیت تامین گاز صنایع کوچک و واحدهای تولیدی اضافه کرد: نکته دیگری که باید در رابطه با بخش صنعت مورد توجه قرار گیرد، تامین گاز صنایع کوچک و کسب وکارهای تولیدی است. خوشبختانه امسال حتی یک میلیارد مترمکعب گاز نیز از سهم این بخش ها کاهش نیافته است. این مساله برمبنای تاکید رئیس جمهور و با هدف دفاع از فعالیت صنایع کوچک و حفظ اشتغال در این بخش دنبال شده است؛ چونکه این واحدها با وجود سهم مصرف کمتر، در زنجیره تولید و اشتغال کشور نقش مهمی دارند. تاکنون هیچ محدودیتی در تامین گاز صنایع اعمال نکرده ایم.
مدیرعامل شرکت ملی گاز ایران تنوع بخشی به سبد سوخت صنایع را یکی از راهکارهای مهم مدیریت مصرف گاز دانست و اظهار داشت: نکته دوم و خیلی اساسی، لزوم تنوع بخشی به سبد سوخت صنایع است. برای مثال، در صنعت سیمان، قسمتی از سوخت موردنیاز واحدها در فصل گرم سال می تواند به سوخت مایع، ازجمله نفت کوره، تغییر یابد. این مساله یکی از راهکارهای مدیریت مصرف گاز است که در عمل نیز تجربه شده است. وزارت نفت در چهارچوب سبد سوختی که در اختیار صنایع قرار می دهد، از این ظرفیت استفاده می نماید تا امکان مدیریت بهتر مصرف گاز فراهم گردد.
توکلی در رابطه با احتمال ادامه این روند در ادامه ماه های سرد سال بیان کرد: جهت بررسی این مساله باید به دو چالش اساسی دقت کنیم. نخست، ناترازی مزمن، سنواتی و انباشته ای است که طی سالیان گذشته با آن مواجه بوده ایم و در دوره اوج مصرف، حدود ۲۵۰ تا ۳۰۰ میلیون مترمکعب کاهش عرضه گاز را بهمراه داشته است.
وی اضافه کرد: چالش دوم، کاهش جدید ظرفیت تولید به دنبال صدمه های ناشی از جنگ است که حدود ۱۳۰ میلیون مترمکعب به این محدودیت ها افزوده است. همان گونه که اشاره کردم، از مجموع ۲۳۰ میلیون مترمکعب ظرفیت ازدست رفته، تا حالا حدود ۱۰۰ میلیون مترمکعب به چرخه تولید بازگشته و بازهم حدود ۱۳۰ میلیون مترمکعب از این ظرفیت باقیمانده است.
هر مترمکعب گاز در بازار بورس انرژی حدود ۸۴ هزار تومان
مدیرعامل شرکت ملی گاز ایران همراهی مشترکان بخش خانگی و تجاری در مدیریت مصرف را راهکار اصلی عبور از شرایط پیش رو دانست و اشاره کرد: در ایام اوج مصرف، حدود ۸۰ درصد گاز کشور به این دو بخش اختصاص می یابد. هر مقدار صرفه جویی در مصرف خانگی و تجاری، امکان اختصاص گاز بیشتر به نیروگاه ها و صنایع را فراهم و به ادامه چرخه تولید و فعالیت اقتصادی کشور کمک می نماید.
توکلی در رابطه با سازوکار اجرای طرح گواهی صرفه جویی انرژی و نحوه بهره مندی مشترکان از منافع اقتصادی آن بیان کرد: خوشبختانه در قانون برنامه هفتم پیشرفت، بخصوص در ماده ۴۶، سازوکارهای مناسبی برای این مساله پیش بینی شده است. در این مورد، کمیسیون اصل ۹۰ مجلس و دیگر مسؤلان و اشخاصی که دغدغه اجرای این قانون را داشتند، پیگیری های مؤثری انجام داده اند.
وی اضافه کرد: شرکت ملی گاز ایران سازوکار اجرایی این مساله را از راه شرکتهای کارور تعریف کرده است و الان ۱۱۲ شرکت در این زمینه قرارداد دارند و فعالیت آنها اجرائی شده است.
مدیرعامل شرکت ملی گاز ایران با اشاره به حوزه فعالیت این شرکت ها اشاره کرد: فعالیت شرکتهای کارور در ۶ بخش دنبال می شود که همه این بخش ها می توانند به ارتقاء بهره وری انرژی کمک کنند. متناسب با حجم صرفه جویی محقق شده گواهی صرفه جویی گاز صادر می شود و شرکتهای کارور می توانند از منافع آن بهره مند شوند.
توکلی با اشاره به ارزش اقتصادی گواهی های صرفه جویی اظهار داشت: برای درک ارزش اقتصادی این گواهی ها، کافی است بدانیم که در اوج مصرف، هر مترمکعب گاز در چارچوب گواهی صرفه جویی در بازار بورس انرژی تا حدود ۸۴ هزار تومان معامله شده است.
وی در رابطه با منافع این طرح برای مشترکان خانگی بیان کرد: وقتی یک خانه بهینه سازی می شود و حجم مصرف گاز آن کاسته می شود، ممکنست از قرارگرفتن در پله های بالای مصرف و گروه مشترکان بدمصرف و خیلی بدمصرف بیرون رود، درنتیجه مبلغ قبض گاز آن خانواده نیز کاسته می شود.
مدیرعامل شرکت ملی گاز ایران با اشاره به اقدام های شرکتهای کارور در زمینه بهینه سازی مصرف انرژی اضافه کرد: بخش عمده فعالیت این شرکت ها (حدود ۷۰ درصد) به اقدام هایی مانند اصلاح و هوشمندسازی موتورخانه ها، استفاده از بخاری های پربازده و اصلاح سیستم های مدیریت مصرف اختصاص دارد.
توکلی افزود: در کنار این اقدام ها، قسمتی از برنامه ها با حمایت و برمبنای مصوبات مربوط اجرا می شود. برای مثال، تا حالا حدود ۱۹۰ هزار بخاری در کشور توزیع شده که تمرکز آن بیشتر بر استانهای سردسیر و خانواده های تحت پوشش سازمان بهزیستی و کمیته امداد بوده است. شرکتهای سرمایه گذار و کارور در چارچوب طرح های خود از این ظرفیت استفاده می نمایند.
وی در تشریح منافع اجرای پروژه های بهینه سازی برای بخش های مختلف اظهار داشت: اجرای موفق این طرح ها برای همه طرف ها منفعت دارد. بعضی از شرکت ها کیف پول مشترکان را تعریف کرده اند و سود حاصل از صرفه جویی را به این حساب واریز می کنند. درواقع، زمانی که یک شرکت کارور موفق به تحقق صرفه جویی می شود، چهار بخش از این مساله منتفع خواهند شد. نخست، دولت که از ایجاد زیرساخت های جدید و پرهزینه برای تولید انرژی بی نیاز می شود. دوم، مصرف کننده که با کاهش مصرف، هزینه کمتری می پردازد. سوم، محیط زیست که از کاهش آلودگی ناشی از مصرف سوخت های فسیلی بهره مند می شود و چهارم، شرکتهای کارور که بخش قابل توجهی از آنها دانش بنیان هستند و از محل اجرای پروژه های بهینه سازی فعالیت اقتصادی می کنند.
گواهی صرفه جویی ابزار تامین منابع مالی
مدیرعامل شرکت ملی گاز ایران در رابطه با تفاوت گواهی صرفه جویی پیشینی با گواهی صرفه جویی معمول بیان کرد: گواهی صرفه جویی پیشینی در واقع ابزاری جهت کمک به شرکتهای کارور و تامین منابع مالی موردنیاز آن هاست. گاهی این شرکت ها ایده ها و طرح های مناسبی برای کاهش مصرف دارند، اما برای اجرای آنها با محدودیت سرمایه گذاری مواجه هستند.
توکلی اضافه کرد: در این سازوکار، برمبنای برآورد حجم صرفه جویی که مقرر است با اجرای یک طرح محقق شود، متناسب با آن گواهی صادر می شود و شرکت می تواند از این گواهی بعنوان پشتوانه مالی استفاده نماید. این گواهی در بورس انرژی نیز قابلیت خریدوفروش دارد و منابع حاصل از آن می تواند به تامین سرمایه موردنیاز برای اجرای طرح های بهینه سازی کمک نماید.
وی افزود: در شرکت ملی گاز ایران تا حالا تعداد قابل توجهی از این گواهی ها توزیع شده است و این فرآیند به شکل مستمر ادامه دارد. هر شرکت کاروری که بتواند میزان صرفه جویی پیش بینی شده برای طرح خودرا به شکل مستند عرضه کند، می تواند از این ظرفیت بهره مند شود، حتی اگر مقدار صرفه جویی در اولین مرحله برآوردی باشد و بعد از اجرای پروژه، مقدار واقعی آن ارزیابی شود.
منبع: ام آی جی تی
این مطلب را می پسندید؟
(0)
(0)
تازه ترین مطالب مرتبط
نظرات بینندگان در مورد این مطلب